Overlast in Knokke-Heist aanpakken, een eerste stap...

Overlast in Knokke-Heist aanpakken: Tijd voor het activeren van een slim ANPR-systeem op hittedagen!

De realiteit is hard: op hittedagen kan de bevolking van Knokke-Heist van 33.000 naar plus 200.000 en meer stijgen. De straten staan vol met auto’s, te veel mensen willen tegelijkertijd van onze mooie kust genieten, en de politie is machteloos tegen de chaos. Sommige bezoekers weten dat ze in Knokke-Heist vrij spel krijgen, en daarom blijft het probleem zich herhalen. De stad is dan onherkenbaar, en dat zorgt voor een heel onaangenaam en onveilig gevoel.

De oplossing? Een combinatie van maatregelen: ANPR, communicatie & serieuze handhaving: een slim, automatisch systeem met ANPR-camera’s dat actief zou kunnen zijn op hittedagen (bijvoorbeeld vanaf +26°C in het binnenland) of andere piekmomenten. Dit systeem ontziet inwoners, tweedeverblijvers, hun familie en hotelgasten. Zo behouden we de leefbaarheid, zonder de economie te schaden.

Het probleem: Knokke stikt in zijn eigen succes

Knokke-Heist is een parel aan de kust, maar die populariteit heeft een keerszijde. Op hittedagen is de stad onherkenbaar: er zijn te veel bezoekers, er is weinig of geen parkeerplek meer te vinden in het centrum, en illegaal parkeren is aan de orde van de dag. Stranden en duinen in het centrum zijn overvol, er liggen afvalbergen, en er zijn potentiële veiligheidsrisico’s omdat de politie overspoeld wordt, en dat ambulances en brandweer mogelijks niet meer bij incidenten kunnen geraken. Bewoners voelen zich verdreven uit hun eigen stad...

De huidige 'paniek'maatregelen zijn ontoereikend, omdat ze vooral inwoners, tweede verblijvers & overnachters raken – terwijl dagtrippers, die meestal voor de overlast zorgen, weinig of niets betalen. De politie is overbelast en kan de chaos niet aan.

EEn van de oplossingen: Een slim ANPR-systeem voor hittedagen (vanaf 2027?)

We hebben geen algemene peage nodig (die is in België niet legaal), maar wel een gericht, automatisch systeem dat alleen actief is op drukke dagen en fair is voor locals. Omdat de installatie van ANPR-camera’s en de nodige infrastructuur (IT-systeem, logistiek, takeldienst, parkeerhubs, shuttles) tijd vereist, moet hier zo snel mogelijk mee gestart worden. 

Waar zouden de ANPR-camera’s moeten komen?
Om alle toegangspunten te controleren, worden ANPR-camera’s (Automatic Number Plate Recognition) geplaatst op de hoofdtoegangswegen van Knokke-Heist:

• Ingang vanaf Brugge: A11 (E34) – Afrit Knokke en Afrit Heist.
• Ingang vanaf Nederland: N34 (tussen Sluis en Knokke).
• Ingang vanaf Oostende: N300 (Kustweg).
• Ingang vanaf Damme: N376 (Knokke-Damme).
• Centrumtoegang: Zeedijk, Lippenslaan, Dumortierlaan, Kustlaan. Hier wordt bijvoorbeeld het voertuigenverbod in het centrum gehandhaafd. Alleen geregistreerde voertuigen (inwoners, tweedeverblijvers, hotelgasten) mogen hier rijden.
• Strandtoegang: Parkings bij strand en zeedijk worden gescand met camera’s op illegaal parkeren.
• ...

Wie mag wel rijden? Het systeem ontziet locals en gasten

Het ANPR-systeem boet alleen voertuigen die niet geregistreerd zijn. De volgende groepen worden bijvoorbeeld in het systeem opgenomen en krijgen geen boete:

• Inwoners van Knokke-Heist (via kentekenregistratie).
• Tweedeverblijvers (via aangifte bij de gemeente).
• Familie en vrienden van inwoners/tweedeverblijvers (bijvoorbeeld max. 5 voertuigen per huishouden, via tijdelijke registratie).
• Hotelgasten en seizoensverhuurders (via kentekenregistratie door het hotel of verhuurder).
• Leveranciers, taxis, bussen, nooddiensten.

Hoe werkt de registratie?
Inwoners en tweedeverblijvers kunnen zich online registreren (via een gemeentelijke app of website). Familie en vrienden kunnen tijdelijk worden toegevoegd (bijvoorbeeld voor een weekend). Hotelgasten en seizoensverhuurders worden automatisch geregistreerd bij inchecken (het hotel of de verhuurder geeft kentekens door aan het systeem).

Wanneer zou het systeem actief zijn ? Alleen op hittedagen (vanaf +26°C) of andere piekmomenten die de veiligheid van Knokke-Heist onder druk zetten. 

Het systeem wordt alleen geactiveerd op dagen waar de temperatuur in het binnenland 26°C of hoger bereikt, of op andere piekmomenten naar keuze van de gemeente. Dit zorgt voor flexibiliteit: op rustige dagen blijft Knokke vrij toegankelijk. Bezoekers worden alleen belast als het druk is. De temperatuur wordt gemeten door het KMI (Koninklijk Meteorologisch Instituut). Voorspellingen worden 24 uur van tevoren gepubliceerd, zodat bezoekers zich kunnen voorbereiden.

Communicatie: Iedereen wordt op tijd gewaarschuwd

Om verrassingen te voorkomen, wordt het systeem goed gecommuniceerd:

• Een week voor invoering: persberichten in lokale media (Krant van West-Vlaanderen, Het Laatste Nieuws, Nieuwsblad, Lokaal Nieuws), lokale nieuwsbrieven & social media groepen...
• Drie dagen voor een hittedag: SMS-alert naar alle geregistreerde inwoners en tweedeverblijvers met de boodschap:
  "Morgen is het +26°C in Knokke-Heist. Het ANPR-systeem is actief. Zorg dat uw kenteken geregistreerd is via een link of gebruik de shuttles vanaf parkeerhubs. Familie/vrienden kunnen tijdelijk worden toegevoegd. Meer info: op KH website."
• Op de dag zelf: digitale borden bij toegangspunten (A11, N34, N300, N376) met de boodschap in verschillende talen (NL/EN/DE/FR):
  "ANPR-systeem actief. Alleen geregistreerde voertuigen toegang. Geen registratie = boetes of ga naar Parkeerhubs:  Shuttles om de 15 minuten."
  Live updates via gemeentelijke app en sociale media.

Is dit legaal? Ja, binnen de Belgische wetgeving!

In tegenstelling tot een algemene peage (die in België niet is toegestaan), is dit systeem 100% legaal, omdat:

• Parkeertarieven en voertuigenverboden vallen onder de bevoegdheid van gemeenten (Gemeentewet, Art. 119).
• ANPR voor parkeercontrole en verkeershandhaving is toegestaan (mits GDPR-conform).
• Dynamische tarieven (hogere prijzen op drukke dagen) zijn legaal (zoals in Brussel, Antwerpen, Gent).
• Voertuigenverbod in het centrum is toegestaan (zoals in Brugge en Gent).

Wat niet legaal is (en dus niet wordt gedaan): toegangstickets voor openbaar strand/centrum (illegaal in België) en algemene stadspeage (geen wetgeving voor).

Voorbeelden: Hoe andere steden het doen

Knokke hoeft het niet zelf uit te vinden. Andere kleine toeristische steden hebben succesvol automatische systemen ingevoerd:

• Portofino (Italië): Voertuigenverbod + ANPR. Effect: 90% minder verkeer in centrum, geen files.
• Hallstatt (Oostenrijk): Online reservering + ANPR. Effect: 40% minder bezoekers op piekdagen.
• Saint-Tropez (Frankrijk): ANPR + dynamische parkeertarieven. Effect: 50% minder illegaal parkeren.
• Zandvoort (Nederland): ANPR + dynamische tarieven (15–20 euro per dag). Effect: minder zoekverkeer, betere doorstroming.
• Le Touquet (Frankrijk): ANPR bij stadsingangen + shuttles. Effect: minder files, betere leefbaarheid.

De voordelen voor Knokke-Heist

• Minder chaos: geen files, geen parkeerchaos, veiligere straten (politie focust op veiligheid & essentiële handhaving, ambulances en brandweer kunnen door).
• Leefbaardere stad: bewoners kunnen weer genieten van hun eigen stad, ook in de zomer.
• Automatische handhaving: ANPR doet het werk, politie hoeft niet handmatig te controleren en kan focussen op actieve handhaving van overlast. Overlast wordt streng aangepakt, en elke wagen die de regels niet respecteert, wordt getakeld. Gezien de financiële impact van getakeld worden, gebeurt dit meestal maar één keer. Zodra mensen weten dat je in Knokke-Heist de regels moet respecteren of je bent je wagen kwijt of je betaalt een boete van 350–500 euro, zullen mensen die de regels niet respecteren snel veranderen of ergens anders heen gaan.
• Meer opbrengst: hogere parkeertarieven en boetes financieren ANPR infrastructuur, shuttles, onderhoud en schoonmaak.
• Fair voor locals: inwoners, tweedeverblijvers en hun familie betalen niets extra.
• Flexibel: alleen actief op hittedagen of piekmomenten, zodat toerisme niet wordt afgeschrikt.
• Duurzaam: minder verkeer betekent minder CO2-uitstoot en betere luchtkwaliteit.

Tijd voor actie!

Knokke-Heist verdient beter. Met een slim ANPR-systeem dat vanaf 2027 actief is op hittedagen of piekmomenten, kunnen we de chaos beheersen zonder de toeristische economie te schaden. We kunnen bewoners en tweedeverblijvers ontzien, automatisch handhaven zodat de politie niet overbelast raakt, en een voorbeeld worden voor andere kustgemeenten.

Hoe nu verder?

• Voorbereidingen starten in 2026: installatie van ANPR-camera’s op alle invalswegen, aanleg van flexibele parkeerhubs en eventuele shuttles.
• Registratiesysteem opzetten voor inwoners, tweedeverblijvers, seizoensverhuurders en hotelgasten.
• Communicatiecampagne lanceren, zodat iedereen op de hoogte is.
• Pilotproject opstarten in mei, juni, juli of augustus 2027 (tijdens de drukste periode)
  

Knokke-Heist kan het. Laten we niet wachten tot het onze prachtige gemeente helemaal overspoelt en onleefbaar maakt.